Barkod numarası, bir ürünün ticari sistemlerde benzersiz biçimde tanımlanmasını sağlayan standart numaradır. Barkod okuyucu cihazlar bu numarayı okuyarak ürünün kasa, stok, depo, sevkiyat ve e-ticaret süreçlerinde hızlı biçimde tanınmasına yardımcı olur.
Türkiye’de barkod numarası kullanmak isteyen işletmelerin GS1 Türkiye sistemine üyelik başvurusu yapması gerekir. Başvurusu uygun bulunan işletmeye, dünya genelinde yalnızca o işletmeyi tanımlayan bir GS1 Firma Önek Numarası tahsis edilir. İşletme bu önek numarasını kullanarak ürünleri için GTIN numaraları oluşturabilir.
Barkod numarası nedir?
Barkod, ürünlere ait GTIN gibi tanımlama numaralarının makineler tarafından okunabilen çizgi veya karekod biçiminde gösterilmesidir.
Barkod sistemi sayesinde:
- Ürünler hızlı biçimde tanımlanır.
- Satış işlemleri hızlanır.
- Stok giriş ve çıkışları takip edilir.
- Depo ve sevkiyat işlemleri kolaylaşır.
- Yanlış ürün ve fiyat girişi riski azaltılır.
- Ürün bilgileri farklı ticari sistemler arasında standart biçimde paylaşılır.
GS1 standartları, işletmelerin ürün, lokasyon ve lojistik birimlerini dünya genelinde ortak bir sistemle tanımlamasına olanak sağlar.
Barkod numarası nasıl alınır?
Barkod numarası alma süreci genel olarak şu aşamalardan oluşur:
- İşletmenin ürün ve ambalaj çeşitleri belirlenir.
- İhtiyaç duyulan numara kapasitesi hesaplanır.
- GS1 Türkiye online üyelik sistemine kayıt olunur.
- Gerekli başvuru belgeleri hazırlanır.
- Sistem giriş ve kullanım bedelleri tamamlanır.
- Firmaya özel GS1 Firma Önek Numarası tahsis edilir.
- Her ürün çeşidi için ayrı GTIN numarası oluşturulur.
- Barkod görseli hazırlanarak ürün ambalajına uygulanır.
Türkiye’de GS1 numarası almak için GS1 Türkiye sistem üyelik başvurusu yapılması gerekir.
Barkod başvurusu nereye yapılır?
Barkod başvuruları, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği bünyesinde faaliyet gösteren GS1 Türkiye üzerinden yürütülmektedir.
Başvuru işlemleri GS1 Türkiye’nin çevrim içi üyelik sistemi üzerinden gerçekleştirilebilir. İşletmenin hukuki yapısına, ürün sayısına ve ihtiyaç duyduğu numara kapasitesine göre uygun başvuru türü seçilmelidir.
Barkod numarası almak için gerekli belgeler nelerdir?
Gerekli belgeler işletmenin türüne ve başvuru durumuna göre değişebilir. Genel olarak aşağıdaki belgeler istenebilir:
- GS1 üyelik başvuru formu
- Noter onaylı taahhütname
- Güncel faaliyet belgesi veya oda sicil kayıt belgesi
- Vergi levhası
- Ticaret Sicil Gazetesi
- İmza sirküleri veya imza beyannamesi
- Gelir tablosu
- Başvuru ve ödeme belgeleri
- Yetkili kişinin kimlik ve iletişim bilgileri
Şube adına başvuru yapılacaksa faaliyet belgesi ve taahhütnamedeki unvan bilgilerinin şube ile uyumlu olması gerekir. Belgelerin güncel listesi başvuru öncesinde GS1 Türkiye üzerinden kontrol edilmelidir.
GTIN numarasının 13.rakamını barkod yazıcıları otomatik sistem tarafından verilir. Elde edilen numara baskıya verilir.
GS1 Firma Önek Numarası nedir?
GS1 Firma Önek Numarası, işletmeye özel tahsis edilen ve dünya genelinde yalnızca o üyeyi tanımlayan numaradır.
Bu numara doğrudan tek bir ürünü değil, numaranın tahsis edildiği işletmeyi tanımlar. İşletme daha sonra firma önekinin devamına ürün referansı ve kontrol basamağı ekleyerek ürünlerine özel GTIN numaraları oluşturur.
GTIN nedir?
GTIN, “Global Trade Item Number” ifadesinin kısaltmasıdır ve ticari ürünleri benzersiz biçimde tanımlamak için kullanılır.
Perakende ürünlerde yaygın olarak GTIN-13 yapısı kullanılır. GTIN-13 genel olarak şu bölümlerden oluşur:
- GS1 Firma Öneki
- Ürün referans numarası
- Kontrol basamağı
GTIN’in 13. rakamı kontrol basamağıdır. Bu rakam belirli matematiksel kurallara göre hesaplanır; ürünler için rastgele veya sırayla verilmez.
BARKODLARIN GENEL YAPISI
Barkodların genel yapıları şu şekildedir:
Barkodun başlangıcına göre üretim ülkelerini de öğrenebiliriz. Örneğin: “50” sayısı ile başlayan tüm ürünler İngiltere (United Kingdom) ürünüdür. Türkiye’nin barkod başlangıç numarası ise 869’dur. Türk ürünlerini tüketmek isteyen herkes 869 numarası ile başlayan ürünleri alabilirler.
Barkod ürünlerin kimliği demektir, barkodsuz ürünler kesinlikle tüketilmemeli ve tüketilmesinkullanılmıştır. Barkod sistemi geliştirilerek her alanda müşteriye kolaylık kullanılmıştır. Barkod sistemi sayesinde aynı zamanda en çok satan ürünler ve az satan ürünler rahatlıkla belirlenebilir ve güne, haftaya, aya dair dökümler rahatlıkla çıkartılabilir. Barkodu olmayan ürünlerin bile aslında alışveriş market ve merkezlerine kaydı mevcuttur. Örneğin: Aldığınız ekmekte barkod numarası olmasa bile bu ürünün barkodu alışveriş merkezinin kasasında kayıtlıdır ve bunu yazarak barkod girişi yapılmaktadır.
Barkodların hayatımıza getirdiği diğer bir yenilik ise, gelişen teknolojininde katkılarıyla ortaya çıkan barkod okuyuculardır. Barkod okuyucular sayesinde barkodlanan ürünler kolayca barkod okuyucu ile okutularak kayıt altında tutulabilir. Barkod okuyucular özel olarak hazırlanmış barkod programları sayesinde kolaylıkla çalışır. Ayrıca bazı muhasebe ve satış programları ile entegre çalışabilirler.
Her ürün için ayrı barkod gerekir mi?
Birbirinden farklı ticari ürünlerin ayrı GTIN numaralarıyla tanımlanması gerekir.
Aşağıdaki değişikliklerde yeni barkod numarası gerekebilir:
- Ürünün ağırlığının değişmesi
- Ambalaj boyutunun değişmesi
- Paket içi adet sayısının değişmesi
- Renk veya modelin değişmesi
- Tekli ve çoklu paketlerin farklı olması
- Koli veya taşıma biriminin ayrı tanımlanması
Örneğin aynı yumurtanın 6’lı, 12’li ve 30’lu paketleri ticari olarak farklı ürünler olduğundan ayrı GTIN numaralarıyla tanımlanabilir.
Barkod numarası nasıl oluşturulur?
Firmaya tahsis edilen GS1 Firma Önek Numarasının uzunluğuna göre ürün referansı için kullanılabilecek basamak sayısı değişir.
Örneğin 7 basamaklı firma öneki bulunan bir işletme, ürün referansı için 5 basamak kullanabilir. Ürün referansları her yeni ürün için artan sırada verilebilir. Son basamak olan kontrol rakamı ise GS1 hesaplama yöntemiyle belirlenir.
Ürün numaraları oluşturulurken ürünleri anlamlı gruplara ayıran kodlama yöntemleri kullanılmaması; her yeni ürüne sıralı ve benzersiz numara verilmesi önerilir.
869 ile başlayan barkod ne anlama gelir?
869 öneki, ilgili GS1 Firma Önek Numarasının GS1 Türkiye tarafından tahsis edildiğini gösterir.
Ancak barkodun 869 ile başlaması, ürünün tüm üretim aşamalarının mutlaka Türkiye’de gerçekleştirildiğini tek başına kanıtlamaz. Firma öneki, numarayı tahsis eden GS1 kuruluşuyla ilişkilidir; ürünün menşei ayrıca değerlendirilmelidir.
Tüm çeşitlendireceğiniz yumurta çeşitleri için baz alacağınız sonundaki rakam ürününden ürüne değişkenlik gösterecek olan barkod numaranız bu olacak. Peki sondaki çeşitlenme ne şekilde olacak diyorsanız bunu da basit bir örnekle özetleyelim.
869401600000?
Bu sizin 6’lı paketlerde satmayı planladığınız yumurta örneği olsun.Sizin bu yumurta paketlerine matbaa ile damgalatmanız gereken barkod numarası şu olabilir: 8694016000001
Satmayı düşündüğünüz yumurtalardan birinin paketlemesi de 12’li paketlenmiş yumurtalar olsun.Bu şekilde paketlenmiş olan yumurtaların barkod numarası şu olabilir: 8694016000002
Üretimini yaptığınız yumurtaların paketlenme şekillerinden biri ise 15’li olsun.Eğer böyle bir paketleme yapmayı tercih ederseniz ,ambalajlarına eklenmesi gereken barkod numarası şu olacaktır: 8694016000003
Farz edelim ki 30’lu yumurta paketleri de sunmaya karar verdiniz bu 30’lu yeni paketlere ise barkod no olarak 869401600004 vermeniz gerekir. Kısaca barkod numarası tescili ve ilerleyen zamanlarda bu numaraları aktive etme süreci bu şekilde ilerliyor diyebiliriz.
Barkod numarası ile marka tescili aynı işlem midir?
Hayır. Barkod numarası almak ile marka tescili yaptırmak farklı amaçlara hizmet eder.
Barkod numarası, ürünün ticari sistemlerde tanımlanmasını sağlar.
Marka tescili ise işletmenin marka adını, logosunu veya ayırt edici işaretini hukuki olarak koruma altına alır.
Bir ürüne barkod alınması, marka adının otomatik olarak tescil edildiği anlamına gelmez. Marka adı ve logosunun korunması için ayrıca marka tescil başvurusu yapılmalıdır.
Burada marka tescili ifadesini ana marka tescili hizmet sayfanıza bağlayın.
Barkod numarası neden alınmalıdır?
Barkod sistemi işletmelere önemli operasyonel avantajlar sağlar:
- Ürünlerin doğru tanımlanmasını sağlar.
- Kasa işlemlerini hızlandırır.
- Stok takibini kolaylaştırır.
- Depo ve sevkiyat hatalarını azaltır.
- Ürünlerin e-ticaret ve perakende sistemlerine eklenmesini kolaylaştırır.
- Satış raporlarının daha düzenli hazırlanmasına yardımcı olur.
- Ürün hareketlerinin izlenebilirliğini artırır.
Barkod yalnızca market kasalarında kullanılan bir sistem değildir. Üretimden depoya, lojistikten e-ticarete kadar çok sayıda süreçte kullanılabilir.
E-ticaret için barkod gerekli midir?
Barkod gerekliliği satış yapılan platforma, ürün kategorisine ve ticari modele göre değişir.
Bazı pazar yerleri ürün kaydı sırasında GTIN, EAN veya UPC numarası isteyebilir. Bazı ürün gruplarında ise platform tarafından farklı tanımlama yöntemleri uygulanabilir.
Bu nedenle Amazon, Trendyol, Hepsiburada ve benzeri platformlara ürün eklemeden önce ilgili platformun güncel ürün listeleme kuralları kontrol edilmelidir.
Barkod başvurusu ne kadar sürer?
Başvurunun tamamlanma süresi:
- Belgelerin eksiksiz hazırlanmasına
- Ödeme işlemlerinin tamamlanmasına
- Başvuru bilgilerinin doğruluğuna
- Başvurunun değerlendirme yoğunluğuna
göre değişebilir.
Bu nedenle kesin bir gün garantisi vermek yerine, başvurunun eksiksiz ve doğru hazırlanmasına odaklanmak gerekir.
Barkod danışmanlığı hizmeti
Barkod başvurusunda ürün sayısının yanlış hesaplanması, eksik belge sunulması veya ürünlere hatalı GTIN verilmesi ilerleyen süreçlerde sorunlara yol açabilir.
Çukurova Marka Patent Kalite Yönetim ve Danışmanlık olarak:
- İhtiyaç duyulan barkod kapasitesinin belirlenmesi
- Başvuru belgelerinin hazırlanması
- GS1 Türkiye üyelik sürecinin takibi
- Ürün ve ambalaj çeşitlerinin sınıflandırılması
- GTIN numaralandırma sürecinin planlanması
- Barkod ve marka tescili süreçlerinin birlikte yürütülmesi
konularında danışmanlık hizmeti sunuyoruz.
Başvuru ve danışmanlık hakkında bilgi almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Barkod numarası almak için şirket olmak gerekir mi?
GS1 sistemine, gerekli ticari veya esnaf sicil kayıtlarını taşıyan gerçek ya da tüzel kişiler başvurabilir. Başvuru sahibinin işletme kayıtlarının ve istenen belgelerinin uygun olması gerekir.
Aynı barkod farklı ürünlerde kullanılabilir mi?
Hayır. Birbirinden farklı ticari ürünlerin aynı GTIN numarasıyla tanımlanması doğru değildir. Her farklı ürün veya ambalaj çeşidi için ayrı numara gerekebilir.
Barkod numarası uluslararası geçerli midir?
GS1 standartlarına uygun oluşturulan GTIN numaraları, küresel ticaret sistemlerinde ürünlerin benzersiz biçimde tanımlanmasını sağlar.
Barkod numarası markayı korur mu?
Hayır. Barkod ürün tanımlama amacıyla kullanılır. Marka adının veya logosunun korunması için ayrıca marka tescili yapılmalıdır.
Barkodun hangi firmaya ait olduğu öğrenilebilir mi?
GS1’in GEPIR sistemi üzerinden bir barkod numarasının hangi işletmeye tahsis edildiği ve temel işletme bilgileri sorgulanabilir.
Barkod numarasının son rakamı nasıl belirlenir?
GTIN numarasının son rakamı kontrol basamağıdır. Bu rakam GS1’in belirlediği matematiksel hesaplama yöntemiyle oluşturulur.
Çukurova Marka Patent Kalite Yönetim ve Danışmanlık firması olarak 13 yılı aşkın tecrübemiz ,her biri alnında uzman kadromuz ve 9500 kişiyi açan müşteri portföyümüzden edindiğimiz tecrübeler ile, başta Adana, Hatay, ülkemizin ticari ve sanayi şehri olan İstanbul’da ve Türkiye’nin hemen hemen her coğrafyasına barkod tescili işlemi için hızlı ve çözüm odaklı yaklaşımımızla sizlere 10-15 gün içerisinde sağlıyoruz. Firmamız güven esasını hiçbir zaman unutmamak ve hızlı olmayı ilke edinerek konuyu en uygun planlamayla bitirmektedir. Hatay’da barkod tescilinde sınır ticaretinden ötürü, Adana’da barkod tescili sanayi açısından oldukça fazla sayıda başvuru yapmaktadır.
Çukurova Marka Patent Kalite Yönetim ve Danışmanlık
0543 685 41 52
444 8 148
YAREN GÜNDOĞDU
(stajyer@cukurovapatent.com)
Barkod Numarası Nasıl Alınır? 2026 Başvuru ve Gerekli Belgeler
Çukurova Patent